Οι μελισσοκομικοί χειρισμοί πρέπει να γίνονται στον κατάλληλο χρόνο, για να βοηθήσουν την επιτυχία της μελισσοκομίας. Και σ’ αυτό διευκολύνει η μελέτη της μέλισσας και του οργανισμού της ,των μελισσοκομικών φυτών της περιοχής του μελισσοκομείου και των μέτρων προστασίας του μελισσιού από τους εχθρούς του, τις ασθένειες και τα φυτοφάρμακα. Όπως και τις επεμβάσεις για την πλήρη εκμετάλλευση των ανθοφοριών και ευρύτερα.

Η ανάπτυξη των μελισσιών διαφέρει από περιοχή σε περιοχή και μεταξύ των μελισσοκομείων, γιατί επηρεάζεται από εσωτερικούς παράγοντες (βασίλισσα, φυλή, χώρος, κ.λ.π.) αλλά και από εξωτερικούς (κλίμα, εποχή, βοσκές, κ.λ.π.).

Όμως στη διάρκεια της μελισσοκομικής χρονιάς υπάρχουν ομοιότητες , που σ’ αυτές βασίζεται η περιγραφή των μελισσοκομικών χειρισμών που χρειάζονται. Αλλά πρώτιστα πρέπει να είναι γνωστός ο τρόπος ανάπτυξης των μελισσιών, στις διάφορες εποχές, με κατάλληλες επεμβάσεις, που και αυτές είναι μελισσοκομικοί χειρισμοί.

 

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΜΕΛΙΣΣΙΟΥ ΣΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΟΥ ΕΤΟΥΣ

 

            Στο τέλος του Φθινοπώρου μειώνεται ο πληθυσμός των μελισσιών, αφού γεννιούνται λιγότερες μέλισσες από αυτές που πεθαίνουν από γηρατειά. Περιορίζεται η ωοτοκία της βασίλισσας από τη μείωση της φωτοπεριόδου, περιορίζεται η ποσότητα της γύρης που φθάνει στην κυψέλη, χαμηλώνουν και οι θερμοκρασίες.

Οι μέλισσες το Φθινόπωρο από ένστικτο αποθηκεύουν τροφές και εκτρέφουν λιγότερο γόνο. Και αν έχουν έλλειψη χώρου τοποθετούν μέλι στα κελιά για να μην ωοτοκήσει η βασίλισσα.

Έτσι ανάλογα με τις θερμοκρασίες της κάθε περιοχής μειώνεται ή διακόπτεται τελείως η ωοτοκία, με αποτέλεσμα τη μείωση του πληθυσμού των μελισσιών.

Όμως προς το τέλος του Χειμώνα, με αρχές της Άνοιξης, ξαναρχίζει η ωοτοκία και σε αντίξοες βέβαια καιρικές συνθήκες για τα μελίσσια, που η αύξηση αυτή είναι αργή και αντισταθμίζεται από τη φυσική απώλεια των ηλικιωμένων μελισσιών.

Αλλά και οι τροφές καταναλώνονται γρήγορα από την παρουσία του γόνου, η νεκταροσυλλογή είναι περιορισμένη και τα βράδια είναι συχνές οι παγωνιές, που προκαλούν απώλειες μελισσών και συνολικά μελισσιών και γι’ αυτό αναφέρεται σαν «κρίσιμο» αυτό το στάδιο των μελισσιών, που στηρίζεται στο νέο πληθυσμό που εκκολάφθηκε το Φθινόπωρο.

Αυτές όμως οι Φθινοπωρινές μέλισσες ζουν περισσότερο γιατί καταναλώνουν μεγαλύτερη ποσότητα τροφής σαν προνύμφες, αφού αναλογικά υπάρχουν περισσότερες παραμάνες μέλισσες για κάθε νύμφη και δεν ταλαιπωρούνται για συλλογή τροφών, έχοντας αυξημένο λιπώδη ιστό στο σώμα τους.

Προχωρώντας η εποχή αυξάνεται η ωοτοκία της βασίλισσας και ο πληθυσμός και ο γόνος. Λειτουργεί και το ένστικτο των μελισσιών να αυξήσουν τον πληθυσμό, οπότε αδειάζουν τα κελιά για να γίνει σ’ αυτά εκτροφή γόνου.

Όμως αν δεν υπάρχουν άδεια κελιά οι μέλισσες κατακρατούν το νέκταρ στο στομάχι τους, με αποτέλεσμα τη διέγερση των κηρογόνων αδένων, την παραγωγή κεριού και το χτίσιμο νέων κηρήθρων.

Έτσι αναπτύσσονται σημαντικά οι ακμαίες μέλισσες και γίνονται περισσότερες από τον εκτρεφόμενο γόνο και αυξάνεται η συλλογή μελιού που αποθηκεύεται.

Το μέλι αυτό είναι απαραίτητο για την αύξηση της θερμοκρασίας και επιβίωσης των μελισσιών.

Και τα αποθέματα του μελιού στην κυψέλη είναι περισσότερα όταν συμπέσει η παραγωγική ανάπτυξη με καλή ανθοφορία.

Όμως κατά τους καλοκαιρινούς μήνες περιορισμένης ανθοφορίας περιορίζεται η ωοτοκία των μελισσιών.

 

ΚΥΡΙΟΤΕΡΟΙ ΜΕΛΙΣΣΟΚΟΜΙΚΟΙ ΧΕΙΡΙΣΜΟΙ:

ΦΘΙΝΟΠΩΡΟΥ

Α) Εκμετάλλευση όψιμων ανθοφοριών ή μελιτοεκκρίσεων

Β) Ανανέωση του πληθυσμού

Γ) Περιορισμός ασθενειών

Δ) Μέτρα ξεχειμωνιάσματος

ΧΕΙΜΩΝΑ

Α) Προετοιμασία μελισσοκομικού υλικού

Β) Περιοδικές επιθεωρήσεις

Γ) Περιορισμός απωλειών του Χειμώνα

Δ) Διάσωση μελισσιών στο κρίσιμο στάδιο

Ε) Εκμετάλλευση πρώϊμων ανθοφοριών

ΑΝΟΙΞΗΣ

Α) Επιλογή συστήματος εκμετάλλευσης

Β) Ανάπτυξη των μελισσιών

Γ) Συλλογή γύρης, κτίσιμο κηρήθρων, βασιλοτροφία

Δ) Πρόληψη και καταστολή σμηνουργειών

Ε) Ανθοφορίες Άνοιξης

Στ) Τρύγος

ΚΑΛΟΚΑΙΡΙΟΥ

Α) Τρύγος

Β) Διεγερτική τροφοδότηση

Γ) Προφύλαξη άδειων κηρηθρών στην αποθήκη

 

ΜΠΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΟΧΕΣ ΠΙΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ

Ι. ΦΘΙΝΟΠΩΡΟΥ:

  • Εκμεταλλευόμαστε τις ανθοφορίες του και τις μελιτοεκκρίσεις του
  • Περιορίζουμε τις διάφορες ασθένειες
  • Ετοιμάζουμε ευνοϊκές προϋποθέσεις ανάπτυξης των μελισσιών
  • Εξασφαλίζουμε καλές συνθήκες για το ξεχειμώνιασμα.

 

ΜΕΛΙΤΟΕΚΚΡΙΣΕΙΣ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟΥ

            Παράγονται από τη βαμβακάδα του εντόμου MarcualinaHellenica, που παρασιτεί στα πεύκα, γνωστό στους μελισσοκόμους σαν «εργάτης». Από αυτό προέρχεται το 60-65% της παραγωγής του γνωστού πευκόμελου.

Αν υπάρχουν στους πευκότοπους γυρεούχα φυτά, αυτά βοηθούν στην ανανέωση του πληθυσμού. Έτσι τα πεύκα είναι σημαντικά για την ελληνική μελισσοκομία και χρήσιμη η ειδικότερη πληροφόρηση για τις περιοχές που υπάρχουν πεύκα: Εύβοιας, Σκοπέλου, Σκιάθου, Θάσου, Ζακύνθου, Ρεθύμνου, Ρόδου, Χαλκιδικής κ.λ.π.

Απλώνονται κατά μήκος των ακτών του Αιγαίου πελάγους, μέχρι τη Μ Ασία. Το θηλυκό του εργάτη γεννάει 200-300 αυγά σε 3-4 ημέρες τον Απρίλιο και από αυτά εκκολάπτονται μετά 15-20 μέρες, οι προνύμφες πρώτου σταδίου και προσκολλώνται στο φλοιό των πεύκων, όπου εκκρίνουν βαμβακώδη – κηρώδη ουσία, για να καλυφθούν από τους φυσικούς εχθρούς και τις καιρικές συνθήκες. Οι προνύμφες διακρίνονται στο πρώτο 10ήμερο του Οκτώβρη.

Μελιτοεκκρίσεις των πεύκων γίνονται σταθερά από έτος σε έτος. Έντονες: από 1 Μάρτη μάχρι 15 Απρίλη.

Περιορισμένες: από 15 Ιούνη μέχρι 30 Αυγούστου και

Έντονες – σταθερές: από 15 Σεπτέμβρη μέχρι 30 Οκτώβρη.

Οι προνύμφες πρώτου σταδίου υπάρχουν μέχρι το πρώτο 10ήμερο του Οκτώβρη, αλλάζοντας δυο φορές το δέρμα της και μετατρέπονται στα μέσα του Οκτώβρη σε προνύμφες δεύτερου σταδίου. Στη συνέχεια αυξάνεται με μεγάλη ταχύτητα η τροφική διαδικασία τους, που εκκρίνει άφθονο κερί, για την προστασία τους από τις βροχές και το κρύο του Χειμώνα.

Η ηλικία του εργάτη επηρεάζει την παραγωγή μελιτωμάτων δηλαδή το «βάρεμα του εργάτη» , όπως και η ζωτικότητα του δέντρου, οι κλιματολογικές συνθήκες και το είδος των πεύκων που παρασιτεί το έντομο.

Ο εργάτης μικρότερος σε μέγεθος και λιγότερη τροφοδοσία που χρειάζεται μειώνει το μελίτωμα του και όταν ενηλικιωθεί, δεν τρέφεται και δεν παράγει μελίτωμα.

Μεγάλη ξηρασία και υψηλές θερμοκρασίες λιγοστεύουν τα μελιτώματα, οι μέτριες με δροσιά κυκλοφορούν τους χυμούς και αυξάνουν τις μελιτοεκκρίσεις, όταν παρασιτεί στην τραχεία πεύκη παρά στη χαλεπεια πεύκη.

 

ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΜΕΛΙΤΩΔΩΝ ΕΚΚΡΙΣΕΩΝ ΤΟΥ ΠΕΥΚΟΥ

Α) Μεγάλη σταθερότητα

Β) Υπάρχει μελισσοχωρητικότητα (αριθμός μελισσιών)

Γ) Περίοδος εκμετάλλευσης την Άνοιξη από τον εργάτη της προηγούμενης χρονιάς και τέλος Καλοκαιριού και όλο το Φθινόπωρο από τον εργάτη της επόμενης χρονιάς. Η δεύτερη περίοδος είναι πολύ σημαντική

Δ) Στα πευκοδάση δεν γίνονται ψεκασμοί με γεωργικά φυτοφάρμακα

Ε) Η λεηλασία είναι μειωμένη

Στ) Συλλέγονται αποθέματα μελιού για το Χειμώνα.

Ζ) Παράγονται μεγάλες ποσότητες μελιού 60-65% συνολικής παραγωγής της Ελλάδας.

 

ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ ΤΟΥ ΠΕΥΚΟΥ

  • Το Φθινόπωρο δεν υπάρχει γύρη και η εντατική συλλογή μελιτωμάτων μπλοκάρει και περιορίζει το γόνο. Έτσι μειώνεται ο πληθυσμός, αφού πεθαίνουν και οι γηρασμένες μέλισσες.
  • Η συγκέντρωση πολλών μελισσιών μεταδίδει και ασθένειες, κύρια βαρρόα από προσβεβλημένα μελίσσια και παραπλανήσεις από την πυκνότητα των μελισσιών. Κύρια από μελίσσια που είναι προσβεβλημένα και κατάρρευσαν στα πεύκα, αφού στη συνέχεια λεηλατούνται από απρόσβλητα που μολύνονται.

ού

ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΜΕΛΙΣΣΙΩΝ ΓΙΑ ΠΕΥΚΟΔΑΣΗ

Επιλέγονται μόνο δυνατά μελίσσια, που πρέπει να έχουν γύρη. Έτσι αντέχουν στα πεύκα και συλλέγουν μελιτοεκκρίσεις.

Τα σφραγισμένα πλαίσια μελιού αφαιρούνται, όχι όμως οι κηρήθρες που είναι κοντά στη γονοφωλιά με μέλι και γύρες, αφού τις χρειάζονται.

Οι τρυγισμένες επιστρέφοντας στις μέλισσες για καθαρισμό των υπολειμμάτων μελιού και στη συνέχεια αποθηκεύονται. Αφαιρούνται τα άδεια πλαίσια που δεν καλύπτονται από μέλισσες.

Τα αδύνατα μελίσσια ενισχύονται ή συνενώνονται με τον εύκολο τρόπο της εφημερίδας: Πλησιάζουμε τις κυψέλες για συνένωση, μετακινώντας αυτές καθημερινά ένα με ενάμισι μέτρο, (ή σε μακρινή απόσταση πάνω από 6 χ.λ.μ. για 3 μέρες και επαναφέρονται για συνένωση.

Αφαιρείται η βασίλισσα του αδύνατου. Τοποθετείται αντί για καπάκι φύλλο εφημερίδας τρυπημένο στο κέντρο πολλές φορές, με ένα λεπτό ξυλάκι και τοποθετούμε το άλλο μελίσσι από πάνω μεταφέροντας τα πλαίσιά του με τη σειρά τους.

Άλλη μέθοδος γρήγορης ένωσης είναι να ψεκαστούν τα συνενωμένα με σιρόπι ή κάποιο αρωματικό διάλυμα και ο πληθυσμός τους τινάζεται ταυτόχρονα στην είσοδο μιας κυψέλης που περιέχει άδειες κηρήθρες και το ελάχιστο ένα πλαίσιο γόνο.

Στη συνέχεια τροφοδοτείται με σιρόπι το συνενωμένο μελίσσι εκτός από τη συνένωση οι αποτυχημένες βασίλισσες αντικαθιστώνται . Ετοιμάζουμε γυρεόπιτες, εξασφαλίζεται χώρος στο μελίσσι, για να αποθηκευτεί το μέλι και να διατηρηθεί όσο γίνεται η ωοτοκία, δεν τοποθετούνται φύλλα κηρήθρας για χτίσιμο εκτός αν υπάρχει νεκταροέκκριση από ερείκη.

 

ΧΕΙΡΙΣΜΟΙ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΜΟΝΗ ΣΤΟ ΠΕΥΚΟ

Ανοίγουμε μια δεύτερη είσοδο στον πάνω όροφο χωρίς βασιλικά διαφράγματα. Πλαίσια με σφραγισμένα μέλια αφαιρούνται, ξεμελίζονται και επιστρέφονται αμέσως στα μελίσσια.

Μετά τον πρώτο ή τον δεύτερο τρύγο, αν μελίσσια μας ή ξένα δείκτες στους ερεικώνες , δείξουν καλό σημάδι, μεταφέρουμε τα μελίσσια για να συγκεντρώσουν γύρη και να αντικαταστήσουν το γηρασμένο πληθυσμό τους.

Όμως στην επαναφορά τους στα πευκοδάση επιλέγονται ηλιόλουστες θέσεις.

 

ΑΛΛΕΣ ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΝΕΣ ΑΝΘΟΦΟΡΙΕΣ

Ερείκης (ή ρείκι): Δίνει γύρη ποιότητας και νέκταρ που δυναμώνει το γόνο για καλό ξεχειμώνιασμα. Όμως από περιβαλλοντικούς παράγοντες δεν δίνει πάντα νέκταρ και να σημειώσουμε, ότι στην ερείκη γίνονται επιθετικές οι μέλισσες με οδυνηρά κεντρίσματα ενώ αναπτύσσεται και  λεηλασία.

Ο δροσερός καιρός και οι μέτριες θερμοκρασίες και οι δροσερές νύχτες βοηθούν την απόδοσή τους. Και είναι καλύτερο να τοποθετηθούν μελίσσια δείκτες απόδοσης.

Η χρήση γυρεοπαγίδων βοηθάει για διαπιστώσεις. Τα μελίσσια χτίζουν εντατικά στην ερείκη και πρέπει να υπάρχουν πλαισιωμένα φύλλα κεριού για χρήση και μπορούν τότε να αντικατασταθούν τα σκοτεινόχρωμα πλαίσια. Αποφεύγονται και οι χειρισμοί που προκαλούν λεηλασία.

ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΦΥΤΑ ΕΚΤΡΟΦΗΣ ΓΟΝΟΥ ΑΝΑΝΕΩΣΗΣ ΠΛΗΘΥΣΜΩΝ

Ακονιζιά: Γνωστή, ζωηρά κίτρινα άνθη, δίνει γύρη, υπάρχει παντού στη χώρα μας, όχι όμως σε μεγάλες εκτάσεις, ούτε σε καλλιεργούμενες ,αλλά στα ρείθρα των δρόμων.

Αλμυρίκια: Αυτοφυές καλλωπιστικό δέντρο-θάμνος, παραθαλάσσιας περιοχής, ανθοφορίας Νοεμβρίου και απόδοσης γύρης κυρίως.

Αρκουδόβατος: Αναρριχόμενο φυτό, άσπρων λουλουδιών, κύρια σε πευκοδάση. Άφθονο νέκταρ και γύρη Αυγούστου μέχρι και Οκτώβρη. Δυναμώνει το γόνο σημαντικά για εκμετάλλευση φθινοπωρινών ανθοφοριών και μελιττωμάτων. Ανανεώνει τον πληθυσμό και ευνοείται από βροχές.

Κισσός: Γύρη και νέκταρ. Η γύρη του διατηρεί το γόνο στα πευκοδάση το Φθινόπωρο. Ιδιαίτερα ανθεκτικά φυτά και πολύχρονης αντοχής.

Κουμαριά: Θάμνος σε όλη τη χώρα, άνθησης Νοεμβρίου και όλον τον Δεκέμβρη, αυξάνει και δυναμώνει σημαντικά το γόνο. Μέλι με αυξημένη υγρασία από την προχωρημένη εποχή του και με πολλές ζύμες, που εύκολα ξινίζει και προκαλεί δυσεντερίες στις μέλισσες.

Κρόκος: Σεπτέμβρη, Οκτώβρη, άφθονο νέκταρ και γύρη σε Κοζάνη, Γρεβενά, Δράμα κυρίως.

Μουσμουλιά: Νοέμβρη, Δεκέμβρη σε εποχή έλλειψης μελισσοκομικών φυτών, άφθονη γύρη για ξεκίνημα δίνει όμως και νέκταρ.

Πολύκομβος: Σε σιτοχώραφα που δεν κάηκε η καλαμιά με άφθονη γύρη.

Χαρουπιά: Σεπτέμβρη με άφθονο νέκταρ και γύρη που ανανεώνει τους πληθυσμούς και φέρνει νέες μέλισσες για το ξεχειμώνιασμα.

 

ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

Όταν η ωοτοκία της βασίλισσας διακοπεί τον Αύγουστο πρέπει να ανανεωθεί ο πληθυσμός το Φθινόπωρο. Γι’ αυτό γίνεται μεταφορά σε όψιμη ανθοφορία γύρης και νέκταρ ή με διεγερτική τροφοδοσία. Και αυτή η επέμβαση δεν χρειάζεται όταν η νεκταροέκκριση και η εκτροφή γόνου συνεχιστούν μέχρι τον Σεπτέμβρη.

Η διέγερση γίνεται καθημερινά με ¼ έως 1/8 του λίτρου σιρόπι 1:1 για 15 μέρες, αλλά να έχουν χώρο: για εκτροφή γόνου, γύρη και παραγωγική βασίλισσα. Αν δεν υπάρχει αποθηκευμένη γύρη δίνεται γυρεόπιτα ή υποκατάστατο γύρης.-

 

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΤΟ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ

Πρώτιστα για τη βαρρόα. Μετά τον τρύγο, την ανανέωση του πληθυσμού και του περιορισμού του γόνου.

Σκευάσματα ακαρεοκτόνα κατά βαρρόα απαιτούν χαμηλές θερμοκρασίες εφαρμογής ως εξής:

ΠΕΡΙΖΙΝ 5 oC
ΦΟΛΜΠΕΞ VA 2 oC
ΑΠΙΤΟΛ 10 oC
ΜΑΛΑΘΕΙΟ 15 oC
ΑΠΙΣΤΑΝ 10 oC

 

ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΣΗΨΙΓΟΝΙΑ

Τα αδύνατα-άρρωστα θανατώνονται και απομακρύνεται κάθε ίχνος από το μελισσοκομείο για αποφυγή της λεηλασίας- μόλυνσης. Οι μέλισσες θανατώνονται βράδυ, τα πλαίσια καίγονται.

Οι κυψέλες, τα πατώματα και οι κηρήθρες απολυμαίνονται με το φλόγιστρο ή φορμόλη. Όταν οι κηρήθρες έχουν μέλι τρυγούνται   και στη συνέχεια απολυμαίνονται. Το μέλι είναι κατάλληλο για ανθρώπινη κατανάλωση, όχι για διατροφή μελισσιών.

 

ΝΟΖΕΜΙΑΣΗ: Σε όλη την χώρα, ανεξαρτήτως αν υπάρχει ή όχι η αρρώστια χρειάζονται χειρισμοί περιορισμού εμφάνισης της ,που είναι  οι  εξής:

Α) Συνένωση αδυνάτων να ξεχειμωνιάσουν σαν δυνατά και  σε προσήλιες θέσεις ,για να πετούν οι μέλισσες τις ζεστές χειμωνιάτικες μέρες.

Β) Σε μείωση θερμοκρασίας περιβάλλοντος αποφεύγουμε επιθεωρήσεις όταν σχηματιστεί η μελισσόσφαιρα. Οι ενοχλήσεις των μελισσιών Χειμώνα και Φθινόπωρο διεγείρουν τις μέλισσες για περισσότερη τροφή και επομένως περισσότερα περιττώματα στο έντερο αυξητικά της Νοσεμίασης.

Γ) Αποφεύγονται τροφοδοσίες αργά το Φθινόπωρο ιδιαίτερα με αραιό σιρόπι, ξινισμένο μέλι, καφετί ζάχαρη και άλλες ακατάλληλες τροφές.

Δ) Καλός αερισμός στην κυψέλη για μείωση της υγρασίας.

Ε) Για ξεχειμώνιασμα απομακρύνονται οι μαύρες και δίνονται καθαρές κυψέλες και κηρήθρες.

Οι κηρήθρες απολυμαίνονται με  οξικό οξύ (παλαιά μέθοδος). Προληπτική θεραπεία εναντίον της Νοσεμίασης, γίνεται μόνο σε περιοχές που ενδημεί η αρρώστια και εμφανίζεται σχεδόν κάθε χρόνο. Και τα μέτρα που εφαρμόζονται κατά της Νοσεμίασης περιορίζουν και την ασκοσφαίρωση. Όμως επιπρόσθετα απαιτείται σχολαστικό καθάρισμα της βάσης των κυψελών.

 

ΜΕΤΡΑ ΞΕΧΕΙΜΩΝΙΑΣΜΑΤΟΣ ΜΕΛΙΣΣΙΩΝ

Πρέπει να διαχωριστούν τα δυνατά μελίσσια που έχουν τις προϋποθέσεις ξεχειμωνιάσματος με επιτυχία, αν ο μελισσοκόμος τους εξασφαλίσει τις απαραίτητες τροφές, καλό αερισμό και σωστή διάταξη των κηρηθρών ώστε να υπάρχει τροφή στο χώρο του ξεχειμωνιάσματος.

Η ποσότητα της τροφής καθορίζεται από την εμπειρία των προηγούμενων χρόνων, αφού το μελίσσι κάθε χρόνο καταναλώνει την ίδια ποσότητα τροφής, ανάλογα με τον πληθυσμό του, αλλά πρέπει να αυξάνονται οι τροφές αν υπάρχουν χαμηλές θερμοκρασίες.

Τα δυνατά καταναλώνουν λιγότερες τροφές αναλογικά από τα αδύνατα.

 

ΞΕΧΕΙΜΩΝΙΑΣΜΑ ΔΥΝΑΤΩΝ ΜΕΛΙΣΣΙΩΝ

Όταν υπάρχει γόνος καταναλώνεται πολύ μέλι για να διατηρηθεί η θερμοκρασία της μελισσόσφαιρας και όταν δεν υπάρχει ο γόνος η θερμοκρασία παραμένει στους 14+-2 βαθμούς κελσίου, με μικρότερη κατανάλωση μελιού.

Οι ενοχλήσεις των μελισσιών αυξάνουν την κατανάλωση τροφών. Μετράμε από μπροστά το βάρος της κυψέλης,με ειδική ζυγαριά χεριου,με γάντζο  ή έμπειρα σηκώνουμε με το χέρι μπροστά την κυψέλη. Αυτό γίνεται πριν το ξεχειμώνιασμα και έχουμε μια βάση υπολογισμού για τις ανάγκες σε τροφή διαχείμανσης.

Η εκτίμηση γίνεται και με τον αριθμό των πλαισίων. Από μελισσοκομική εμπειρία υπολογίζεται 10-18 κιλά μέλι και 1-3 πλαίσια γύρη.

Βέβαια η παρουσία γύρης δεν είναι ζωτικής σημασίας για το ξεχειμώνιασμα αλλά βοήθεια να ξεκινήσει εκτροφή γόνου στο τέλος του Χειμώνα ή πολύ νωρίς την Άνοιξη.

 

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΩΝ

Τα μελιτώματα έχουν αυξημένες δεξτρίνες και προκαλούν δυσεντερίες  όταν κλείνονται οι μέλισσες για μεγάλο χρονικό διάστημα. Τα ελληνικά όμως μελιτώματα (πευκόμελο, ελάτης) δεν προκαλούν προβλήματα στη διαχείμαση, γιατί ο Χειμώνας μας είναι ήπιος και μικρής διάρκειας.

Η διάταξη των πλαισίων της κυψέλης πρέπει να ευνοεί το σχηματισμό της μελισσόσφαιρας κοντά στο μέλι και τη γύρη.

Στο κέντρο της κυψέλης τοποθετούνται κηρήθρες, που έχουν κεντρικά γόνο ή άδεια κελιά, αλλά περιφερειακά στεφάνια μελιού. Αμέσως μετά τοποθετούνται κηρήθρες με τη γύρη και μέλι. Αυτά εφαρμόζονται σε διόροφα και μονόροφα μελίσσια.

Όμως μια κηρήθρα συμπαγής με γύρη δεν τοποθετείται κοντά στο γόνο, γιατί γίνεται εμπόδιο μεταξύ της περιοχής του λιγοστού γόνου και του μελιού που μένει αναξιοποίητο. Είναι προτιμότερο τα πλαίσια μελιού να έχουν επαφή με το πλαίσιο γόνου. Αφού όταν βελτιωθεί ο καιρός οι μέλισσες εντοπίζουν τη γύρη.

Ο αερισμός της κυψέλης: Μέσα σ’ αυτή υπάρχει σχετική υγρασία και πρέπει να απομακρυνθεί για να μην προκύψει μούχλιασμα των κηρηθρών, ξίνισμα του μελιού, με δυσεντερίες και άλλα.

Εξασφαλίζεται καλός αερισμός στην κυψέλη με τα εξής μέτρα: α) Ανασηκώνεται το εσωτερικό καπάκι 1-2 εκατ. Για να αφεθεί άνοιγμα, β) Ανοίγεται δεύτερη είσοδος σε μορφή τρύπας στο εσωτερικό καπάκι, διαμέτρου 2,5 εκ., γ) Χρησιμοποιείται πυθμένας κυψέλης με σήτα και το εσωτερικό καπάκι μπορεί να αντικατασταθεί με σήτα αερισμού που σ’ αυτήν τοποθετούνται εφημερίδες για απορρόφηση της υγρασίας και αντικατάσταση με άλλες, δ) Η είσοδος των κυψελών αφήνεται εντελώς ανοιχτή με προστατευτική σήτα- εμποδιο των ποντικιών. Η θέση του μελισσοκομείου προστατευμένη από τους βόρειους άνεμους και χωρίς σκιά. Ο χώρος χωρίς υγρασία και με διάδρομο για αυτοκίνητο και προσήλια έκθεση.

 

ΑΛΛΑ ΜΕΤΡΑ

Τα μελίσσια ξεχειμωνιάζουν με μια βασίλισσα χωρίς βασιλικό διάφραγμα χρησιμοποιώντας ανεμοφράκτες και βασικό είναι πάνω από όλα τα πλαίσια να τοποθετειται κηρόπανο ή μαξιλαράκι,για εμποδισμό ρεύματος αέρα από ττα ανοίγματα αερισμού  του  καπακιού προς τη είσοδο της κυψέλης(αφού ο ψυχρός αέρας  κινείται καθοδικά και δεν πρέπει να περνά  μέσα από τη μελισσόσφαιρα).

 

ΞΕΧΕΙΜΩΝΙΑΣΜΑ ΔΥΝΑΤΩΝ ΜΕΛΙΣΣΙΩΝ

Μελίσσια 5-6 πλαισίων πληθυσμού σε νότιες περιοχές της χώρας με υψηλές θερμοκρασίες μπορούν να ξεχειμωνιάσουν αν υπάρχει τροφή στο χώρο που ξεχειμωνιάζουν και η ποσότητά της να είναι επαρκής.

 

ΞΕΧΕΙΜΩΝΙΑΣΜΑ ΑΔΥΝΑΤΩΝ ΜΕΛΙΣΣΙΩΝ

Α) Καταναλώνουν μεγαλύτερες ποσότητες τροφής από τα δυνατά για να παράγουν ενέργεια ίση με εκείνη που παράγει ένα μεγάλο μελίσσι, αλλά έτσι γερνάνε γρηγορότερα, β) Αν ξεχειμωνιάσουν δεν μπορούν να αναπτυχθούν την Άνοιξη με το μικρό πληθυσμό τους, γ) Αυτά εκτρέφουν πληθυσμό δυσανάλογο των δυνάμεών τους και δεν μπορούν να τον θερμάνουν, οπότε προσβάλλονται από ασκοσφαίρωση, δ) Η συνένωση δυο αδύνατων την Άνοιξη δίνει αυξημένο πληθυσμό το Φθινόπωρο με τις 2 βασίλισσες τους.

 

ΜΕΘΟΔΟΣ ΞΕΧΕΙΜΩΝΙΑΣΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΑΔΥΝΑΤΩΝ ΜΕΛΙΣΣΙΩΝ

Α) Τοποθετούνται σε τριπλοκυψελίδια βασιλοτροφίας, που το ένα μελίσσι θερμαίνει το άλλο, β) Τα μικρά μελίσσια μεταφέρονται σε ένα όροφο και στη συνέχεια πάνω από δυνατά και έχουν επικοινωνία με σήτα, αλλά η είσοδος-έξοδος από αντίθετη πλευρά. Έτσι προκύπτουν μεγάλα ποσοστά ξεχειμωνιάσματος μελισσιών ,αλλά μπορεί να προκύψουν ασθένειες στα δυνατά από περιττώματα των αδυνάτων.

 

ΠΗΓΗ: Πρακτική Μελισσοκομία, Ανδρέα Θρασυβούλου, σελ. 185-198, εκδ. 2012 από τη Μελισσοκομική Επιθεώρηση. Τηλ.-fax 2392091575.

«Με τις ευχαριστίες για την εκτενή ενημέρωση

( Eπιλεκτική απόδοση)

(10/7/2014)   tomelissi.wordpress.com

Advertisements