Επιλεγμένες αναφορές από τη Μελισσοκομική Επιθεώρηση, παραλείποντας γνωστά από προηγούμενες χρονιές της μελισσοκομίας και ευχαριστούμε το παραδοσιακό περιοδικό μας και τον αρθρογράφο του.

Τεύχος Μ.Ε. 4ο Ιουλίου-Αυγούστου 2014 και αναφορές από τις σελίδες του 240-246, με συναφείς διακριτές παραθέσεις μας:(ΠΑΡΕΝΘΕΤΙΚΆ)

Ο Ιούλιος και ο Αύγουστος είναι «μελομήνες» για την Ελλάδα, αφού έχει τελειώσει η ανάπτυξη των μελισσιών και είμαστε σε ανθοφορίες συλλογής και αποθήκευσης μελιού, που είναι και αναγκαία προϋπόθεση για το ξεχειμώνιασμα των μελισσιών (και σ’ αυτό να προσθέσουμε, ότι θα χρειαστεί και Φθινοπωρινή ανθοφορία και τα μελιτώματά της  για το ξεχειμώνιασμα),αφού οι τωρινές μέλισσες δεν θα ξεχειμωνιάσουν.

(Όμως οι Φθινοπωρινές μέλισσες που θα διαχειμάσουν καλά, θα παραδώσουν τη σκυτάλη της ανάπτυξης στις νέες μέλισσες του 2015).

Αυτό λοιπόν το δίμηνο Ιουλίου-Αυγούστου προκύπτουν ανθοφορίες βαμβακιού, θυμαριού, ορεινής χαμοβλάστησης και άλλα μελιτώματα πεύκου, ελάτου, καστανιάς και βελαιδιάς,που παρακινούν τους μελισσικόμους σε κουραστικές μεταφορές των μελισσιών τους  για συλλογή,ώστε να καλύψουν το κενό που άφησαν στη μελισσοκομία οι φυσικές δυσλειτουργίες.

Οι βασικές αρχές του τρύγου έχουν αναλυθεί στα προηγούμενα. Όμως για τους νέους μελισσοκόμους είναι χρήσιμες κάποιες  επεναλήψεις ,και η κούραση των αρμοδίων του κλάδου μας για   ας παραλληλιστεί με τη διδακτική   προσπάθεια στην εκπαίδευση.

 

ΑΝΑΦΟΡΕΣ ΣΕ ΖΩΝΕΣ

1η ΖΩΝΗ: Κρήτη, Νησιά Αιγαίου και Ιονίου, παραθαλάσσιες περιοχές Πελοποννήσου και Νότιας Στερεάς Ελλάδας: Ο Ιούλιος είναι μήνας τρύγου στις περισσότερες ξηροθερμικές περιοχές αυτής της ζώνης.

Τα πρώϊμα θυμάρια και θρούμπια, ευνοήθηκαν από τον καιρό και τα δυνατά μελίσσια θα τρυγήσουν. Τα όψιμα με μικρή ανθοφορία θα γονιάσουν και αυτό θα καταναλώσει μέλι ,αλλά και οι καλοκαιρινοί αέρηδες με τις ζέστες, μειώνουν την πιθανότητα κανονικού τρύγου.

Στην Κρήτη όμως εκτός από το θυμάρι υπάρχουν και πευκοδάση, οπότε με μια ενδιάμεση διεγερτική τροφοδοσία ,ίσως προκύψει το γνωστό κρητικό πευκοθύμαρο, που γίνεται πίεση να χαρακτηριστεί σαν ΠΟΠ.

Οι παραθαλάσσιες περιοχές Πελοποννήσου και Στερεάς Ελλάδας, έχουν πρόσφορες λύσεις συνδυασμού ανθοφοριών και μελιτοεκκρίσεων, χρειάζεται όμως προσοχή για την καταπολέμηση του μικρού και μεγάλου σφήκα, που πρόσφορη λύση για την προστασία των μελισσιών από αυτές ,αλλά και από την Αχερόντεια πεταλούδα, είναι κάποιος εύκολος τρόπος μείωσης τους ύψους της εισόδου, ώστε να μην μπαίνουν στις κυψέλες.Αλλά να μπαινοβγαίνουν οι  κηφήνες,μη τους ξεχνάμε,όπως και αν τύχει  κάποια βασίλισσα  για πτήση γονιμοποίησης,μπορεί και σμηνουργίας αν η κυψέλη είναι αδιαχώρητη.Όλα είναι πιθανά να συμβούν.

Τα δηλητηριασμένα δολώματα είναι επικίνδυνα για τα ζώα της περιοχής και πρέπει να αποκλείονται, αφού η προστασία των μελισσών, δεν δίνει δικαίωμα για την εξόντωσή τους. Αλλά και οι ζημιές από τους σφήκες δεν είναι αισθητές, όταν αποκλειστεί η κατακυρίευση του μελισσιού από αυτές.

Τα μελίσσια αυτής της ζώνης του Ιουλίου-Αυγούστου, έχουν τρυγηθεί και θα αδειάσουν κηρήθρες που γι’ αυτές ο κηρόσκορος καραδοκεί. Προσφέρεται  η αντιμετώπιση με κατάψυξη για λίγες μέρες και μετά τις αποθηκεύουμε, έτσι ώστε να μην περνάει πεταλούδα κηρόσκορου για να γεννήσει.

Η λύση, επιστροφής των κηρηθρών στα μελίσσια για γλείψιμο και μετά ασφαλή διαφύλαξη σε κλειστές κυψέλες, που δεν περνάει η πεταλούδα του κηρόσκορου, είναι βάσιμη.

Όμως υπάρχει και άλλος αξιόλογος τρόπος προστασίας από τον κηρόσκορο των ξεμελισμένων κηρήθρων του Γεωπόνου Βαλάντη Πανταζή που αναφέρεται στην ανάρτησή μας στις 17-2-2014.

(Γι’ αυτήν βασιστήκαμε στη Μελισσοκομική Επιθεώρηση του 2009, σελ. 66 και τη γνωστοποιήσαμε σαν χρήσιμη εφαρμογή).

(Έτσι μας χαροποίησε που επανέρχεται αυτή η ενημέρωση στη Μελισσοκομική Επιθεώρηση του 2014, Ιουλίου-Αυγούστου, σελ. 242.)

 

2η ΖΩΝΗ: Για Ηπειρωτική Πελοπόννησο, Στερεά Ελλάδα, Νησιά Β.Α. Αιγαίου, ημιορεινές περιοχές, που πέρα από τα θυμάρια, υπάρχουν ανθοφορίες και μελιτωφορίες, ο Ιούλιος έχει καθιερωθεί για τρύγο στον έλατο, που παραμερίζεται ο γόνος από τους περισσότερους από 2 τρύγους. Όμως αν κόψει ο έλατος επιβάλλεται μεταφορά σε άλλη νομή για ανανέωση του πληθυσμού.

Όμως τότε μερικοί κόβουν, διαιρούν, χωρίζουν τα μελίσσια, για παραφυάδες και τα μεταφέρουν σε ανθοφορίες για χρόνο ανάπτυξης πριν από το Χειμώνα: Στο Βόρειο-Ανατολικό Αιγαίο, σε παραποτάμιες περιοχές και λίμνες, με λυγαριά (Λιγιά – Καναπίτσα), σαν λύση μετά το θυμάρι και  τα έλατα.

Η Λέσβος παράγει μέλι λυγαριάς και στις ξηρές άνυδρες περιοχές, οι μέλισσες χάνονται σε αυτή την εκμετάλλευση.

(Αυτό είναι βάσιμη υποψία που εξηγείται από την ανάρτησή μας, στις 6-7-2013, με θέμα: «Δυσμενείς επιδράσεις στις μέλισσες, η βοσκή σε άνθη λυγαριάς – επείγουσα ενημέρωση)

(Αυτές οι απώλειες προέρχονται από την επικάθηση σκόνης γύρης στους οφθαλμούς των μελισσιών, που μειώνεται η όρασή τους και χάνουν τον προσανατολισμό επιστροφής στην κυψέλη τους. Και αυτή η ενημέρωση είναι πολύ χρήσιμη για μελέτη,ώστε να αποφεύγουμε τη λιγαριά σε καύσωνα).

 

3η ΖΩΝΗ: Θεσσαλία, Ήπειρος, Μακεδονία, Θράκη και πολύ ορεινές περιοχές.

Η καστανιά είναι πολύ σημαντική για εκμετάλλευση από τις μέλισσες ,που χρειάζονται αλλαγή της νομής τους (βοσκής) ,από γλυκό (δηλ. μελιτώμα) σε πικρό( δηλ. ανθοφορίες νέκταρος και γύρης).

Έτσι τα πεδινά: Θεσσαλίας, Μακεδονίας, Θράκης και σε τμήμα της Στερεάς είναι μελισσοκομικοί στόχοι εκμετάλλευσης των καλλιεργειών» βαμβακιού».(Όμως πρέπει να αποφεύγεται  επειδή

μέσα στην περασμένη 10ετία άλλαξε παγκόσμια η καλλιέργεια του βαμβακιού ως εξής:

α) Γίνεται καλλιέργεια με σπόρους εμβαπτισμένους – επενδυμένους σε μεμβράνη με τοξικές ουσίες, που για πολλά χρόνια μολύνουν το έδαφος, αχρηστεύουν καλλιεργητική γη, απορροφούνται από τα φυτά και βγαίνουν στα νεκτάρια ,που θανατώνουν τις μέλισσες, ενώ μολύνουν και τα προϊόντα τους, μέλι και γύρη, αλλά και άλλων καλλιεργειών.Όχι σαν άμεση τοξίκωση ,αλλά λανθάνουσα αθροιστική,δηλαδή «υποθανατηφόρας » επίδρασης..

(Αυτά τα σκευάσματα λέγονται νεονικοτινοειδή νέας γενιάς, των πολυεθνικών αγροχημικών εταιρειών).

Για τα βαμβάκια λοιπόν, προβάλλεται η αισιοδοξία, ότι απαγορεύτηκε η χρήση τους στις καλλιέργειες και θα εκμεταλλευτούμε τα βαμβάκια. Προωθείται μια ενθάρρυνση (μάλλον άγνοιας), ενώ το έδαφος των καλλιεργειών που χρησιμοποιήθηκαν επί 10ετία, είναι μολυσμένο ,επί 17ετία για αναλώσιμα είδη, όπως το μέλι και δεν αναφέρεται η περίπτωση υφαντουργικής χρήσης,

β) Τα καλλιεργούμενα βαμβάκια έχουν τροποποιηθεί, δηλαδή είναι μεταλλαγμένα και αυτό σημαίνει ότι δεν παράγουν νέκταρ, ώστε δεν συντρέχει περίπτωση ελπίδας για εκμετάλλευση, αλλά περίπτωσης πανικού: για επιβαλλόμενη αποφυγή τους και αναζήτησης άλλων εκμεταλλεύσεων.)

Ηλιάνθος: Καλλιεργείται στη Θράκη και παράγει τις καλές χρονιές ανοιχτόχρωμο και ρευστό μέλι, γρήγορης όμως κρυστάλλωσης. (Χρησιμοποιούνται νεονικοτινοειδή στις καλλιέργειες).

Βελανιδιά: Στο βελάνι (καρπός του δέντρου και τροφή χοίρων) δίνει μελίτωμα διαφορετικό από τη μελιτοφορία των φύλλων της. Είναι πολύ σκούρο δασόμελο με ενδιαφέρουσας γεύσης, όμως δύσκολης πώλησης.

Τα μελίσσια χτίζουν έντονα πολύ άσπρα κεριά με πολύ σκούρο μέλι. Όμως είναι γλυκιά μελιτοφορία σε εποχή που τα μελίσσια χρειάζονται πίκρισμα ,δηλαδή νέκταρ και γύρη,. Συνήθως μεταφέρονται παραφυάδες στη βελανιδιά για να κάνουν αποθήκευση καλού μελιού για τη μέλισσα.

 

 

ΜΕΛΙΤΟΦΟΡΙΑ ΠΕΥΚΟΥ

Είναι η μεγαλύτερη μελιτοφορία στην Ελλάδα, η μεγαλύτερη στην Ευρώπη (περιοχή Αιγαίου) από το ενδημικό έντομο marhalina  hellenica (μελισσοκομική ονομασία), γνωστός λαϊκά «εργάτης του πεύκου».

Δίνει μελίτωμα για 3-4 μέρες στην αρχή του Αυγούστου στη Χαλκιδικήκαι λιγότερα στη Θάσο και στη συνέχεια «κόβει».

Όμως στα μέσα Αυγούστου αρχίζει μελιτοέκκριση διάρκειας  έντασης  μελιτοφορίας ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες και τους πληθυσμούς του εργάτη, που λέγεται «πρώτο βάρεμα», δίνει πολύ μέλι και οι μελισσοκόμοι που νέμονται και άλλες ανθοφορίες για να πικρίνουν τα μελίσσια τους στοχεύουν στο «δεύτερο βάρεμα» στα μέσα Σεπτέμβρη.

Τέτοιες ανθοφορίες είναι τα πρώϊμα ρείκια (συσούρα ή κισσούρι), η βαμβακίτσα (αγριοβαμβακιά) στα σιταροχώραφα, τα φυτά του ριζιού στους οριζόνες και την ορεινή ποώδη βλάστηση.

Όμως για την άνθιση της πρώϊμης σουσούρας πρέπει να προηγηθεί βροχή, το ίδιο και για την αγριοβαμβακιά.

Από τους οριζόνες παίρνουν πολύτιμη γύρη της εποχής, αλλά υπάρχει η δυσκολία των πλημμυρισμένων χωραφιών και τη γειτνίαση τους με καλλιέργειες βαμβακιού. Η ανθοφορία ξεκινά στις 15 Ιουλίου για ένα μήνα, διάρκειας περίπου.

Σύμφωνα όμως με τα νέα δεδομένα, είναι παράτολμη η μεταφορά τέλη Ιουλίου.

Υπ’ όψιν όμως ότι στο πεύκο πηγαίνουμε σφιχτά μελίσσια και αρχίζοντας δίνουμε αρκετό χώρο αποθήκευσης μελιτώματος, στην περίπτωση που πήγε καλά η έκκριση.

Στα πολύ ορεινά μέρη η ποώδης άνθιση όπως ο πολύκομπος είναι φυτό του επόμενου 2μήνου (Σεπτεμβρίου – Οκτωβρίου).

Μέσα στους μήνες αυτούς θα φανούν ίσως βαρρόα:  Και δεν χρειάζεται πανικός, αλλά συμπληρωματική καταπολέμηση, μόνο όταν τελειώσει κάθε τρύγος μελιού. Και ούτε φάρμακα συμβατά με τη βιολογική μελισσοκομία, όταν βάζουν μέλι.

ΠΗΓΗ: Μελισσοκομική Επιθεώρηση 2014, τεύχος 4ο, Ιουλίου-Αυγούστου, σελ. 240-245 και με αναφερόμενες συμπληρώσεις της ιστοσελίδας μας

(Συνοπτική απόδοση 10/7/2014)   tomelissi.wordpress.com

Advertisements